Want to create interactive content? It’s easy in Genially!
rodzaje orzeczeń
Bożena Furgol
Created on May 10, 2020
Start designing with a free template
Discover more than 1500 professional designs like these:
View
Animated Chalkboard Presentation
View
Genial Storytale Presentation
View
Blackboard Presentation
View
Psychedelic Presentation
View
Chalkboard Presentation
View
Witchcraft Presentation
View
Sketchbook Presentation
Transcript
Rodzaje orzeczeń
Orzeczenie to część zdania, która nazywa czynność lub stan. Odpowiada na pytania: co robi? co się z nim dzieje? w jakim jest stanie?. Najczęściej jest wyrażone osobową formą czasownika.
PRZYKŁADY:
Gosia idzie do sklepu.
orzeczenie (co robi?)
Klucz pasował do zamka w furtce.
orzeczenie (co robi?)
Rodzaje orzeczeń
ORZECZENIE IMIENNE
ORZECZENIE CZASOWNIKOWE
Składa się z dwóch członów: łącznika i orzecznika.
Zwykle wyrażone jest czasownikiem w formie osobowej.
np. Banknoty zostały wymyślone w Chinach.
np. Pierwsze banknoty pojawiły się w Chinach.
orzecznik
łącznik
Orzeczenie czasownikowe
To "zwykłe" orzeczenie, które najczęściej spotykamy w zdaniach, np. Mary patrzyła na klucz. Pragnęła zajrzeć do ogrodu. W funkcji orzeczenia mogą pojawić się również wyrazy: trzeba, można, warto, należy, wolno, np. Trzeba wypłacić pieniądze. Należy wydawać pieniądze z rozwagą.
Orzeczenie imienne
Składa się z łącznika i orzecznika.
Łącznikiem są zwykle czasowniki:** być** zostać** stać sięw formie osobowej.
Orzecznikiem może być każda część mowy poza przyimkiem, spójnikiem, wykrzyknikiem i partykułą.
Ten zawodnik został mistrzem świata.
łącznik
orzecznik
UWAGA!
Czasowniki: być, stać się, zostać nie zawsze są częścią orzeczenia imiennego. Jeżeli można je zastąpić wyrazami: znajdować się, istnieć, przebywać, wtedy wyrazy te są orzeczeniami czasownikowymi, np.
Piotrek został dzisiaj w domu.
Piotrek został lekarzem.
(znajduje się)
(znajduje się)
orzeczenie imienne
orzeczenie czasownikowe
Zadanie -
Link