Want to create interactive content? It’s easy in Genially!

Get started free

Regionalne przysmaki

wawrzynek.karin

Created on May 5, 2020

Start designing with a free template

Discover more than 1500 professional designs like these:

Practical Video

Akihabara Video

Essential Video

Space video

Season's Greetings Video Mobile

End of the Year Wrap Up

Christmas Promotion Video

Transcript

Regionalne przysmaki

Kuchnia jaworznicka

Jaworzno, leżące na pograniczu Śląska i Małopolski, kulinarnie czerpało z obu tych regionów. Wśród potraw dawniej gotowanych na terenie Jaworzna znajdziemy zarówno wodziankę, charakterystyczną dla kuchni śląskiej, jak i pęcaki, znajdujące swoje miejsce w tradycji małopolskiej. Dania kuchni jaworznickiej, choć raczej bezmięsne, miały być przede wszystkim sycące. Obfitują więc w kaszę, fasolę, groch i ziemniaki.

Wodzianka

Zupa ugotowana z słoniny i boczku z dodatkiem czosnku i ewentualnie, posiekanego koperku i natki pietruszki. Podawana z czerstwym chlebem.

Siemieniatka

Zupa ugotowana z siemienia konopnego, z dodatkiem kaszy manny, mleka i cebuli. Siemieniatka gotowana była przede wszystkim na Wigilię.

Kluski tlone

Kluski przygotowane z mąki przennej z mąką żytnią, smażonej przez kilka godzin na blasze, po czym zalanej osoloną wodą. Dodawano do niej skwarki.

Buły tarte ziemniaczane

Przyrządza się je z surowych ziemniaków, jajka, ugotowanych zgniecionych ziemniaków oraz słoniny lub boczku. Surowe ziemniaki przeciera się i odcedza na sicie. Wszystkie składniki miesza się ze sobą, z masy formuje się kulki i wrzuca na gotującą się osoloną wodę.

Pęcak z grochem lub fasolą

Pęcak czyli pęczak, gruboziarnistą kaszę należy gotować około 3 godzin. Osobno ugotować groch lub fasolę. Wszystko wymieszać. Dodać warzywa (marchewkę, pietruszkę, seler) oraz przysmażoną na smalcu cebulkę. Doprawić. Do pęcaka dodawać można również grzyby.gruboziarnistą kaszę należy gotować około 3 godzin. Osobno ugotować groch lub fasolę. Wszystko wymieszać. Dodać warzywa (marchewkę, pietruszkę, seler) oraz przysmażoną na smalcu cebulkę. Doprawić. Do pęcaka dodawać można również grzyby.

Kapusta z grochem lub fasolą

Kapustę kiszoną ugotować do miękkości. Osobno do miękkości ugotować groch lub fasolę. Ugotować ziemniaki, po czym je ubić Dodać do kapusty. Boczek lub słoninę stopić, dodać pokrojoną cebulę i ją zeszklić. Wszystko dodać do kapusty z grochem (fasolą) i wymieszać. Doprawić do smaku.Kapustę kiszoną ugotować do miękkości. Osobno do miękkości ugotować groch lub fasolę. Ugotować ziemniaki, po czym je ubić Dodać do kapusty. Boczek lub słoninę stopić, dodać pokrojoną cebulę i ją zeszklić. Wszystko dodać do kapusty z grochem (fasolą) i wymieszać. Doprawić do smaku.

„Półśniadek”

Tradycyjna potrawa Krakowiaków Zachodnich przygotowywana dla rolników pracujących w polu w godzinach przedpołudniowych. Składały się na nią ugotowane w łupinach ziemniaki, po ugotowaniu obrane i pokrojone w grubą kostkę, pokrojony ogórek kiszony, pokrojona cebula, śledź solony lekko wymoczony, wszystko przyprawione solą i pieprzem. Potrawa polewana była gęstą śmietaną.Tradycyjna potrawa Krakowiaków Zachodnich przygotowywana dla rolników pracujących w polu w godzinach przedpołudniowych. Składały się na nią ugotowane w łupinach ziemniaki, po ugotowaniu obrane i pokrojone w grubą kostkę, pokrojony ogórek kiszony, pokrojona cebula, śledź solony lekko wymoczony, wszystko przyprawione solą i pieprzem. Potrawa polewana była gęstą śmietaną.

Inne potrawy z regionu

  • Żur na zakwasie
  • Zupa z pietruszki (natki pietruszki)
  • Kluski ciepane

Artykuły z gazet regionalnych, w których można znaleźć sposoby przygotowania lokalnych dań:

1. Jak dawniej w Jaworznie świętowano / Piotr Magiera // Co Tydzień. - 2011, nr 52, s. 30.2. Jaworznicka kapusta z fasolą : smakołyki Jaworzna / Joanna Wróbel // Tydzień w Jaworznie. - 2011, nr 11, s. 13.3. Nasza kuchnia ma szansę na miejsce w rejestrze potraw regionalnych / Anna Zielonka // Dziennik Zachodni. - 2014, nr 55, dod. Jaworzno nr [10], s. 04.4. Oto przysmaki rodem z Jaworzna / Anna Zielonka // Dziennik Zachodni. - 2012, nr 46, dodatek Jaworzno nr 8, s. 5.

Interesujące

Na stronie rządu dostępna jest Lista Produktów Regionalnych, gdzie można znaleźć między innymi dania charakterystyczne dla poszczególnych województw. Żródło: https://www.gov.pl/web/rolnictwo/lista-produktow-tradycyjnych12

Bibliograf1ia

1. Jak dawniej w Jaworznie świętowano / Piotr Magiera // Co Tydzieñ. - 2011, nr 52, s. 30.2. Jaworznicka kapusta z fasolą : smakołyki Jaworzna / Joanna Wróbel // Tydzień w Jaworznie. - 2011, nr 11, s. 133. Jaworznickie smaki w Klubie Relax / (iw) // Co Tydzień. - 2017, nr 40, s. 7.4. Konkurs kulinarny w Wygiełzowie / G.Frąs // Co Tydzień. - 2016, nr 24, s. 18.5. Nasza kuchnia ma szansę na miejsce w rejestrze potraw regionalnych / Anna Zielonka // Dziennik Zachodni. - 2014, nr 55, dod. Jaworzno nr [10], s. 04.6. Oto przysmaki rodem z Jaworzna / Anna Zielonka // Dziennik Zachodni. - 2012, nr 46, dodatek Jaworzno nr 8, s. 5.7. Przy chłopskim stole / MM // Co Tydzień. - 2012, nr 24, s. 3.8. Smacznie i regionalnie / GK // Co Tydzień. - 2012, nr 8, s. 12.9. Smakołyki Jaworzna / Joanna Wróbel //Tydzień w Jaworznie. - 2011, nr 4, s. [11].10. Smakołyki z Jaworzna / Patrycja Sołtys // Dziennik Zachodni. - 2011, nr 222, dod. Jaworzno nr 38, s. 6.

Dziękuję za uwagę

Miejska Biblioteka Publiczna w Jaworznie 2020 Dział Informacji Regionalnej Opracowanie: Magdalena Kral