Bolesław Smiały

Bolesław Śmiały ( Szczodry)

Jakie były osiągnięcia Bolesława Śmiałego?Jakie wydarzenia doprowadziły do upadku Bolesława Śmiałego? Co było powodem konfliktu króla z biskupem?

Po śmierci Kazimierza Odnowiciela władzę w Polsce przejął w 1058 roku jego najstarszy syn Bolesław zwany Śmiałym lub Szczodrym (rozdający coś obficie, fundujacy), Został władcą Polski w wieku 16 lat.

Bolesław otrzymywał w spadku państwo, w skład którego wchodziły wszystkie najważniejsze ziemie polskie: Małopolska, Wielkopolska, Śląsk, Ziemia sieradzko-łęczycka i Mazowsze. Pomorze Gdańskie pozostawało wprawdzie poza obrębem polskiej organizacji państwowej, ale od 1047 r. stanowiło obszar zobowiązany płacić polskim władcom daniny i udzielać im pomocy zbrojnej.

"Działalność międzynarodowa" Bolesława Śmiałego

Bolesław Śmiały starał się uniezależnić Polskę od sąsiadów. Prowadził liczne wojny z ościennymi państwami i ingerował w ich sprawy wewnętrzne.

Pod koniec 1059 roku Bolesław Szczodry udzielił schronienia węgierskiemu księciu Beli I i w następnym roku zorganizował wyprawę do Węgier w celu osadzenia na tamtejszym tronie swojego sojusznika i krewnego Belę. .

Osadził na tronie Rusi swojego wuja Izasława

Odzyskał Grody Czerwieńskie

Toczył z powodzeniem wojny z Czechami

Jednym z celów Bolesława Śmiałego było uzyskanie korony.

Wymagało to zgody papieża. Bolesław wykorzystał spór pomiędzy Henrykiem IV a papieżem Grzegorzem VII o inwestyture. (Przypominam strona 119 temat Konflikt papiestwa z cesarstwem) W tym sporze Bolesław stanął po stronie papieża przeciwko cesarzowi. Dzięki temu uzyskał jego zgode na przywrócenie arcybiskupstwa w Gnieźnie i zgodę na koronację. 25 grudnia 1076 roku Bolesław został koronowany na króla Polski

Korona Bolesława Śmiałego umacniała międzynarodowy autorytet państwa polskiego i jego samego, stawiając go jako króla w rzędzie najważniejszych Europy.

Gall Anoni pisał , że "Bolesław, mąż hojny, a wojowniczy rządził królestwem Polskim. Byłby on na pewno dorównał swymi czynami, czynom przodków, gdyby nie kierował nim pewien nadmiar ambicji i próżności".

Bunt możnych Mimo sukcesów z których najważniejszym była koronacja w kraju narastało niezadowolenie spowodowane przez:

• wyprawy wojenne do Czech, na Węgry oraz na Ruś,
• silną władzę króla, .
• nadmierne obciążenie społeczeństwa kosztami wojen.

Niezadowolenie z rządów Bolesława Śmiałego związane jest z konfliktem pomiędzy królem a biskupem krakowskim Stanisławem

Dokładne źródła konfliktu króla Bolesława z biskupem Stanisławem nie są znane. Możliwe jest takie wyjaśnienie:

Próbował ( Bolesław) osadzić na tronie kijowskim swojego sojusznika. Jednak w czasie długoletniej wprawy rycerze zbuntowali się i bez władzy króla powrócili do kraju. Surowe i okrutne kary, jakie spadły na nich po powrocie do kraju, spotkały się z krytyką biskupa krakowskiego Stanisława. Bolesław skazał niepokornego duchownego na karę "obcięcia członków", co było zakazane w stosunku do przedstawicieli Kościoła.

Według innej wersji bezpośrednim powodem konfliktu pomiędzy biskupem a królem było to, że Stanisław bezskutecznie upominał Bolesława za niewłaściwe postępowanie wobec poddanych oraz za publiczne powodowanie zgorszenia. Wedle przekazu kroniki Wincentego Kadłubka Stanisław najpierw grozi mu [Bolesławowi] zagładą królestwa, wreszcie wyciąga ku niemu miecz klątwy. Król uznał to za zdradę i skazała biskupa naśmierć.

Według kolejnej wersji biskup Stanisław wspierał możnych, którzy zbuntowali się przeciwko władzy króla Bolesława.

Tak o tym wydarzeniu kilkadziesiąt lat później pisał kronikarz Gall Anonim

Jak zaś doszło do wypędzenia króla Bolesława z Polski, długo byłoby o tym mówić; tyle wszakże można powiedzieć, że sam będąc pomazańcem [Bożym] nie powinien był [drugiego] pomazańca za żaden grzech karać cieleśnie. Wiele mu to bowiem zaszkodziło, gdy przeciw grzechowi grzech zastosował i za zdradę wydał biskupa na obcięcie członków. My zaś ani nie usprawiedliwiamy biskupa-zdrajcy, ani nie zalecamy króla, który tak szpetnie dochodził swych praw - lecz pozostawmy te sprawy, a opowiedzmy, jak przyjęto go na Węgrzech.

Wersja żartobliwa wyjaśniająca konflikt króla z biskupem

Po śmierci biskupa Stanisława zaczął rozwijać się jego kult. W 1253 papież uznał go za świetego. Dowodem świętości miało być zrośnięcie obcietych części ciała. Kult świętego Stanisława związany jest z rozbiciem polski na dzielnice. Liczono, że podobnie jak ciało świętego w cudowny sposób zjednoczy się Polska

Pewne jest jedno - śmierć biskupa Stanisława miała związek z wygnaniem króla Bolesława Śmiałego z kraju. Wraz z żoną i synem udał się na Węgry.

Okoliczności śmierci króla nie są znane. Miejsce pochówku nie jest znane.

W klasztorze w Ossiach na terenie Austrii - według miejscowej legendy - miał spocząć król Polski Bolesław II Śmiały.