Kwasy tłuszczowe

C₁₇H₃₃COOH

C₁₅H₃₁COOH

KWASY TŁUSZCZOWE

C₁₇H₃₅COOH

O czym będziemy mówić

Podział

Czym są . . .

Budowa

Porównanie . . .

Jak odróżnić . . .

Właściwości

Mydła

Zastosowanie

Czego od Ciebie oczekuję:

Wiesz, co oznacza określenie wyższe kwasy karboksylowe.

Podajesz wzory sumaryczne i półstrukturalne kwasu palmitynowego, stearynowego i oleinowego.

Opisujesz właściwości podanych kwasów.

Podajesz zastosowanie podanych kwasów.

Wiesz, czym są mydła pod kątem chemicznym.

Projektujesz i opisujesz doświadczenia: odróżnianie kwasów nasyconych od nienasyconych, określanie odczynu, otrzymywanie mydła, badanie rozpuszczalności w wodzie.

Zapisujesz równania reakcji spalania, reakcji z zasadami.

Czym jest kwas tłuszczowy? - dlaczego tak się nazywa

Jest to wyższy, czyli długołańcuchowy kwas karboksylowy. Pochodne tych związków, są składnikami tłuszczów roślinnych i zwierzęcych, stąd nazwa kwasy tłuszczowe.

Podział

Kwasy tłuszczowe nasycone np.: * kwas palmitynowy C₁₅H₃₁COOH * kwas stearynowy C₁₇H₃₅COOH Kwasy tłuszczowe nienasycone np.: * kwas oleinowy C₁₇H₃₃COOH

HEJ, jak to było z tymi nasyconymi i nienasyconymi???

Nie pamiętasz? kliknij

3 Budowa

* KWAS STEARYNOWYwzór sumaryczny: C₁₇H₃₅COOHwzór półstrukturalny skróconyCH₃(CH₂)₁₆COOHmodel:

* KWAS OLEINOWY wzór sumaryczny: C₁₇H₃₃COOH wzór półstrukturalny skrócony CH₃-(CH₂)₇-CH=CH-(CH₂)₇-COOH model:

* KWAS PALMITYNOWY wzór sumaryczny: C₁₅H₃₁COOH wzór półstrukturalny skrócony CH₃(CH₂)₁₄COOH model:

Badanie właściwości

* rozpuszczalności w wodzie

* odczynu

* stanu skupienia

4 Jak doświadczalnie odróżnić kwas nasycony od nienasyconego?

Doświadczalne odróżnianie kwasów nasyconych od nienasyconych

Schemat: spróbuj sama/ sam kliknij i sprawdź

Obserwacje: spróbuj sama/ samkliknij i sprawdź

Wnioski: spróbuj sama/ samkliknij i sprawdź

5 Właściwości wyższych kwasów karboksylowych

Kwas oleinowy * stan skupienia ciekły, * lekko żółty, * zapach starego oleju, * nierozpuszczalny w wodzie, * odczyn obojętny, *odczyn obojętny - nie ulega dysocjacji jonowej, * gętość mniejsza od wody, * reaguje z zasadami, * związek nienasycony, *palny

Kwas palmitynowy /stearynowy * substancja stała, * biały, * bezwonny, * nierozpuszczalny w wodzie, * odczyn obojętny - nie ulega dysocjacji jonowej, * gęstość mniejsza od wody, * reaguje z zasadami, * związek nasycony, * palny

wyższe kwasy karboksylowe np. kwas stearynowy, oleinowy

niższe kwasy karboksylowe np. kwas octowy

zapach: ostry stan skupienia: ciekły palny odczyn kwasowy - dysocjuje rozpuszczalny w wodzie

zapach: jeśli jest, to nie tak intensywny stan skupienia: nasycone - substancje stałe, nienasycone - ciekłe palny odczyn obojętny - nie dysocjuje nierozpuszczalny w wodzie

VS

Zastosowanie

Kwas palmitynowy - wykorzystywany do produkcji mydeł, środków pieniących i kremów do golenia. Jego pochodne stosowano do produkcji napalmu - bojowego środka zapalającego.

Stearyna jest mieszaniną kwasu palmitynowego i stearynowego, służącego do wytwarzania świec. Kasu stearynowego używa się do produkcji mydeł, szmponów i innych kosmetyków

Kwas oleinowy wykorzystywany jest do produkcji mydeł, kremów i środków piorących

Co się stanie, gdy zadziałamy zasadą potasową na kwas stearynowy?

Mydła to sole wyższych kwasów karboksylowych

https://epodreczniki.pl/a/wyzsze-kwasy-karboksylowe/D2rR5J162

Otrzymywanie mydła

Ćwiczenia

Zapisz reakcję spalania całkowitego kwasu stearynowego.

Zapisz reakcję kwasu palmitynowego z wodorotlenkiem sodu.

Zapisz reakcję kwasu oleinowego z bromem.

C₁₅H₃₁COOH

C₁₇H₃₃COOH

DZIĘKUJĘ!

Jażdżewska Daria

C₁₇H₃₅COOH