transport morski

Transport morski

Transport morski to określenie sposobu przewozu dużych ilości ładunku przez statki towarowe. Od czasu lat 60. do transportu morskiego stosuje się przede wszystkim kontenery. Konteneryzacja ułatwiła przewóz dużych ładunków, zmniejszyła koszty magazynowania towaru oraz zużycie paliwa, zredukowała niepewność poprzez możliwość namierzenia skrzyni oraz usunięcie potrzeby przeładunku, a także skróciła czas tracony przez jednostki w porcie (wcześniej statki spędzały nawet 2/3 swojego życia w portach).

Transport morski to najpopularniejszy sposób przewozu cargo wśród osób oraz firm zaangażowanych w handel międzynarodowy.

Jest on najtańszą i najbardziej przyjazną środowisku metodą, ale i najbardziej czasochłonną.

4. Sporządzenie dokumentów transportowych i celnych. Spedycja morska nie byłaby możliwa bez przygotowania odpowiednich dokumentów. Należy przygotować dokumenty handlowe, instrukcje dla towarów niebezpiecznych, licencje wywozowe oraz dokumenty celne. Po zgromadzeniu wszystkich informacji spedytor przygotowuje instrukcję konosamentową, czyli wszystkie niezbędne dla armatora informacje o ładunku.

3. Zorganizowanie transportu dowozowego. W transporcie morskim nie ma możliwości dostarczenia przesyłki w formule door to door. Oznacza to, że konieczne jest zorganizowanie transportu kombinowanego, za pomocą którego będzie można dostarczyć towar do portu. Spedytor musi skontaktować się z przewoźnikiem drogowym lub kolejowym. Relacja przeładunkowa może być bezpośrednia lub z pośrednia z magazynowaniem.

5. Załadunek przesyłki na statek. Ładunek jest umieszczany w odpowiednim kontenerze, a następnie właściwie zabezpieczany. Towar jest ładowany na morską jednostkę transportową z wykorzystaniem specjalistycznych sprzętów dźwignicowych. Towar musi zostać odpowiednio oznakowany. Wszystkie ładunki w transporcie morskim są także rewersowane.

2. Zarezerwowanie miejsca dla ładunku na statku. Spedytor kontaktuje się z armatorem w celu zarezerwowania odpowiedniej ilości miejsca na statku. Czynności te nazywane są bukowaniem ładunku. Dokumentem potwierdzającym zawarcie umowy z armatorem jest nota bookingowa albo umowa czarterowa. Na tym etapie należy także odpowiednio dobrać kontener morski do przewozu, biorąc pod uwagę właściwości ładunku i jego parametry fizyczne, porę roku i nośność środka transportu.

SECTION

6. Przyjęcie towaru na statek. Przyjęcie towaru na statku potwierdzane jest sporządzeniem właściwych dokumentów. Konosament (Bill of Lading) to potwierdzenie przejęcia ładunku, dowód na zawarcie umowy o przewóz oraz uprawnienie do dysponowania ładunkiem. Przewozowy List Morski (Sea Waybill) to potwierdzenie wysyłki towaru – jest dokumentem imiennym i niezbywalnym.

Spedycja morska

1. Zlecenie usługi spedycyjnej podmiotowi zewnętrznemu. Pierwszym krokiem, który rozpoczyna proces spedycyjny, jest przyjęcie zlecenia i poradnictwo spedycyjne. Na tym etapie sporządza się pierwsze dokumenty, określające strony kontraktu, opis ilościowy i jakościowy towarów, terminy załadowania i formułę transportową, która określa szczegółowe warunki dostawy zgodnie z międzynarodowymi zaleceniami. Konieczne jest określenie terminu realizacji oraz terminu i formy płatności.

7. Rozładunek towaru w porcie docelowym. Po przybyciu towaru do portu wystawiane jest awizo dotarcia towaru. To informacja dla zleceniodawcy o powodzeniu w realizacji usługi. Ostatnim etapem po wyładunku jest rozliczenie ze zleceniodawcą i wystawienie odpowiednich dokumentów zaświadczeniowo – rozliczeniowych.

Rodzaje transportu morskiego

FCL (Full Container Load) – fracht kontenerowy. Towar ładowany jest do kontenerów dwudziesto- lub czterdziestostopowych (20’ – 40’) o pojemności 32,3 do 76,6 m3. Ładunek nie może przekraczać maksymalnej dopuszczonej masy – od ok. 21 t do ok. 26 t. (Więcej szczegółowych informacji w naszym wpisie o kontenerach transportowych). FCL jest idealny do przewozu dużych ładunków.

LCL (Less than Container Load) – fracht drobnicowy. Polega on na dzieleniu przestrzeni jednego kontenera pomiędzy paru importerów. Idealny do przewozu ładunków, które nie zapełniają całego kontenera. Minusem takiego rozwiązania są częste przystanki i otwieranie kontenera w celu doładunku towaru pozostałych konsygnantów.

SECTION

Ładunek masowy – przewóz węgla, zboża, drewna i innych surowców w dużych ilościach. Są one przewożone przez specjalny typ okrętu, nazwany masowcem.

Ładunek ponadgabarytowy – przewóz maszyn i innych konstrukcji, których nie można rozłożyć na mniejsze części.

Ro-ro (Roll on/Roll off) – towar jest wwożony oraz zwożony z okrętu bezpośrednio w pojeździe.

Ładunek niebezpieczny– m. in. chemikalia, substancje łatwopalne, toksyczne lub radioaktywne, których transport wymaga specjalnych pozwoleń oraz środków ostrożności. Do tej kategorii należą również przedmioty zawierające baterie takie jak laptopy czy telefony, a także perfumy i aerozole.

Jakie są rodzaje transportu morskiego? Ze względu na rejon pływania, transport morski możemy podzielić na krajowy oraz międzynarodowy. Jego klasyfikacja jest także przeprowadza na podstawie różnic w organizacji pracy i miejsca docelowego. W ten sposób transport morski dzielimy na:

Kabotażowy – pomiędzy portami tego samego państwa

Liniowy – na stałych trasach według rozkładu rejsów

Trampowy – wynika z zapotrzebowania rynku i odbywa się bez ustalonego rozkładu

Wahadłowy – pomiędzy dwoma konkretnymi portami

Przyjmując jako kryterium rodzaj przewożonego ładunku oraz wielkość partii, jednostki towarowe można podzielić na:

• statki do przewozu ładunków drobnicowych

• statki do przewozu ładunków masowych

SECTION

W grupie statków przeznaczonych do transportu ładunków drobnicowych najważniejsze typy eksploatacyjne obejmują:

KONTENEROWCE - najczęściej jednostki pełnokomorowe (fully celluar - FC) Kontenerowiec jest statkiem specjalnie skonstruowanym do transportu kontenerów, jego ładownie wyposażone są w prowadnice ułatwiające przeładunek, przy ich obsłudze stosuje się przeładunek pionowy (lo-lo), największe jednostki osiągają wielkość 18 tys. TEU, eksploatowane są na głównych szlakach między Azją i Europą, Azją i Zachodnim Wybrzeżem Ameryki Północnej oraz Europą i Ameryką Północną;

statki ro-ro - nazywane promowcami, przeznaczone są do przewozu ładunków tocznych, w przypadku tych statków zastosowanie ma poziomy system przeładunku, który dokonywany jest przez rampy wjazdowe rufowe, dziobowe lub burtowe, poszczególne pokłady samochodowe połączone są wewnętrznymi rampami lub windami o dużym udźwigu, statki ro-ro obecnie eksploatowane są przede wszystkim w relacjach krótkiego zasięgu, np. na akwenach europejskich;

SECTION

promy morskie

barkowce

przeznaczone są do przewozu większych jednostek ładunkowych jakimi są barki, które można określić jako pływające pojemniki z ładunkiem, barki te przewożone są na pokładzie statku i w zależności od jego konstrukcji, mogą być obsługiwane metodą lo-lo lub float on-float-of;

są jednostkami przystosowanymi do przewozu pasażerów i ładunków, ładunki toczne są przeładowywane systemem ro-ro, głównymi typami są promy typu cruise/trailer i ro-pax;

drobnicowce wielozadaniowe

jednostki te są przeznaczone do transportu różnego rodzaju ładunków drobnicowych, sztuk ciężkich oraz ładunków masowych, ich udział w obsłudze drobnych partii ładunkowych maleje ze względu na postępującą tendencję do jednostkowania towarów.

gazowce

zbiornikowce

do przewozu skroplonego gazu ziemnego lub porafinacyjnego

do przewozu ładunków płynnych

Podstawowymi parametrami charakteryzującymi wielkość statku morskiego są:

• długość

• szerokość

• zanurzenie

• wysokość boczna

• pojemność brutto

• pojemność netto

• pojemność ładunkowa

• wyporność

• nośność